23 Mart 2019 Cumartesi
Bize Ulaşın
Künye
Lüleburgaz
Kırklareli
Edirne
Tekirdağ
Spor
Güncel Gündem
Resmi İlanlar
YAZARLAR
» son dakika haberler
Lüleburgaz 0°C
YAZAR DETAYI
Fırat ÇALIŞKAN-Sosyal Güvenlik Uzmanı
Malulen Emeklilik ve Engelli Emeklilik
Yazı Tarihi: 13 Şubat 2019 Çarşamba 08:57

e-mail : caliskanfirat@gmail.com

facebook : firatcaliskansgm

Bu hafta malulen emeklilik ve engelli emeklilik konusuna değineceğim. Malulen emeklilik ile engelli emekliliği  aynı gibi değerlendirilir. Aslında malulen emeklilik ile engelli emekliliği arasında büyük farklar vardır.

Engelli sayılmak için çalışma gücünün en az yüzde 40 kaybedilmesi yeterlidir. Çalışma gücünü en az yüzde 40 kaybetmiş engellinin ilk kez sigortalı olduğu tarihe göre emeklilik koşulları belirlenmektedir. Malulen emekli olabilmek için ise çalışma gücünün en az yüzde 60 oranında kaybedilmesi ve ayrıca prim ödeme ve sigortalılık şartlarının da yerine getirilmesi söz konusudur. Malullük için malullüğe konu rahatsızlığın sigortalılık sonrası gerçekleşmiş olması da şarttır.

 

-Malulen Emekli Nasıl Olunur-

İş kazası veya meslek hastalığıyla meslekte kazanma gücünün veya başka bir sebeple çalışma gücünün en az yüzde 60’ını kaybeden kişi malul sayılır. Ancak malullüğe sebep olan rahatsızlığın sigortalılık sonrası gerçekleşmesi gerekir. Malul sayılmak için çalışma gücünün kaybı yanında, sigortalılık süresi ve prim ödeme gün sayısı şartı var. Dolayısıyla malulen emeklilikte engelli emekliliğine göre daha zor şartlar söz konusu.

Bir kişi malul sayılabilmesi için en az 1.800 gün prim ödemiş olmalı. Eğer 1.800 gün prim ödemesi var ise SGK kişiyi rapor alması için sağlık kuruluşuna sevk etmekte ve raporun sonucu beklenmektedir. Sağlık kuruluşundan gelen raporda çalışma gücü kaybı yanında kişinin başka birisinin sürekli bakımına muhtaç olduğu da tespit edilirse başka bir koşul aranmaksızın malullük aylığı bağlanmakta. 

Fakat gelen raporda böyle bir ibare yoksa ve çalışma gücü kaybının en az yüzde 60 olduğu tespit edilmişse, bu kez 10 yıldır sigortalı olma şartına bakılmaktadır. Malul sayılan kişi eğer en az 10 yıldır sigortalıysa malullük aylığına hak kazanmaktadır. 

Diğer yandan malul sayılan kişi, eğer Bağ-Kur’luysa malullük aylığı bağlanması için SGK’ya borcu olmaması şartı da aranmaktadır. Ayrıca malul sayılmak için SGK’ya başvuru yapan fakat 1.800 gün primi olmayan kişiler askerlik, doğum veya yurtdışı borçlanması ile 1.800 gün prim ödeme şartını yerine getirebilir.

 

-Kanser Hastaları Malulen Emekli Olabilir-

Kanser türüne göre değişmekle birlikte, malul aylığı almak için gerekli prim ödeme gün sayısı ve sigortalılık şartlarını sağlayan kanser hastaları teşhislerinin ardından 1 yıl içinde başvurmaları halinde sağlık kurulu raporu aranmaksızın malullük aylığı alabiliyor.

Bu süre sonunda hastalığa bağlı bu kaybın oranı en az yüzde 60 ise bu kişiler malullük aylığı almaya devam eder, eğer çalışma gücünde kayıp yüzde 60’ın altındaysa malullük aylığı kesilir.

 

-Engelli Emekli Nasıl Olunur-

Engelli sayılmak için çalışma gücünün en az yüzde 40 kaybedilmesi yeterli. Çalışma gücünü en az yüzde 40 kaybetmiş engellinin ilk kez sigortalı olduğu tarihe göre emeklilik koşulları belirlenmektedir.

Engelliler, engellilik oranı ve ilk kez sigortalı oldukları tarihe göre emeklilikte farklı koşullara tabidirler.

İlk kez 1 Ekim 2008 öncesinde sigortalı olmuş engelliler, engellilik nedeniyle vergi indiriminden yararlanmaya hak kazanmış olduklarını vergi daireleri veya defterdarlıklar tarafından sevk edildikleri ve Sağlık Bakanlığınca belirlenen yetkili sağlık kurumlarından aldıkları raporla tespit ettirmeliler. Engelliliği nedeniyle vergi indiriminden yararlanan sigortalılardan 6 Ağustos 2003 tarihi itibarıyla 12 yıl ve  daha fazla sigortalılık süresi bulunanlara, engellilik derecelerine göre kademeli geçiş ile emeklilik hakkı sağlanmıştır.

Ancak bu tarihten sonra ilk kez sigortalı olanlar için aşağıdaki koşullar geçerlidir:

Engellilik oranı yüzde 80 ila yüzde 100 arasında olanlar için 15 yıl ve 3.600 gün,

Engellilik oranı yüzde 60 ila yüzde 79 arasında olanlar için 18 yıl ve 4.000 gün,

Engellilik oranı yüzde 40 ila yüzde 59 arasında olanlar için 20 yıl ve 4.400 gün.

 

6 Ağustos 2003 tarihinden önce sigortalı olanlar ise emeklilik için kademeli geçişe tabi tutulmuşlardır. 6 Ağustos 2003 tarihi itibarıyla 12 yıl ve daha fazla sigortalılık süresi olanlar eski hükümlere göre, yani 15 yıl ve 3.600 gün prim koşulunu yerine getirerek emekli olabilirler.

Ancak 6 Ağustos tarihi itibarıyla 12 yıldan az sigortalılık süresi bulunanlar için engellilik dereceleri göz önüne alınarak kademeli bir geçiş süreci başlamıştır.

 

Bu yazı 1323 defa okunmuştur.
YORUMLAR
DİĞER YAZILARI
» İSTİHDAM TEŞVİKLERİ -2-
» İSTİHDAM TEŞVİKLERİ -1-
» FAZLA MESAİ ÜCRETİ NASIL HESAPLANIR
» İŞVERENLERE YENİ BİR TEŞVİK
» İHBAR TAZMİNATI
» Malulen Emeklilik ve Engelli Emeklilik
» KIDEM TAZMİNATINDAN GELİR VERGİSİ KESİLMEZ
» İş Kazası Yaşanmayan İşyerlerine Destek Başladı
» YAPILANDIRMASI BOZULANLARA YENİ HAK
» ASGARİ ÜCRET PRİM DESTEĞİ YENİDEN UYGULANACAK
Yazarın tüm yazıları >>>
E-Gazete
Yazarlar
Anket
Hava Durumu
Facebook
Twitter